Halet Çambel Kimdir?

Ülkemizin yetiştirdiği en önemli bilim insanlarından biri olan Halet Çambel, Türkiye’de“arkeoloji” dendiğinde akla ilk gelen isimlerdendir.

27 Ağustos 1916’da Berlin’de doğmuştur. Babasının askeri ateşe olması nedeniyle bir süre yurt dışında yaşadıktan sonra 1924 yılında ailesiyle birlikte Türkiye’ye dönmüştür.

Lisede, Sanat Tarihi öğretmeninin İstanbul’un tarihi ve arkeolojik alanlarına düzenlediği geziler Halet Çambel’in arkeolojiye ilgi duymasını sağlamıştır. Kazı başkanının Kurt Bittel olduğu, “Boğazköy Kazısı” yaşadığı ilk kazı deneyimidir. Lise öğreniminin ardından Sorbonne Üniversitesinde Arkeoloji Bölümü’nde okumuştur ve bu süreçte Hititçe ve Eski İbraniceyi öğrenmiştir.

Lise yıllarında eskrim ile ilgilenmeye başlamıştır. Bu spora zaman ayırmayı Fransa’da da sürdürmüştür. 1936 yılında olimpiyatlara katılarak “İlk Türk Kadın Sporcu” sıfatını kazanmıştır.

Halet Çambel lisans öğrenimini tamamladıktan sonra yine Sorbonne Üniversitesinde doktora yapmak için çalışmalara başlamıştır; ancak II. Dünya Savaşı başlayınca Fransa’ya dönememiştir.

1939 yılında Fransız Arkeoloji Enstitüsünün “Afyon Yazılıkaya/Midas Şehri Kazısı”na katılmıştır. Bu kazıda “Kazı Başkanı” görevini üstlenen Dr. Emilie Haspels ile İstanbul Arkeoloji Müzesinde çalışmaya devam etmiştir. Sonra, İstanbul Üniversitesinde çalışan Prof. Dr. H. Th. Bossert’ten asistanlık teklifi almıştır. 1944 yılında doktora derecesini alan Halet Çambel, 1946 yılında arkeoloji dünyasında yankı uyandıran Karatepe’nin keşfine kadar Prof. Dr. Bossert’le birlikte Anadolu’da birçok araştırma gezisine katılmıştır. 1952’den sonra Karatepe’deki restorasyon çalışmalarına başlayarak Karatepe-Arslantaş Milli Parkı’nın düzenlenerek “Türkiye’nin İlk Açık Hava Müzesi” olmasını sağlamıştır.

1960 yılında “Profesör” olan Halet Çambel 1984 yılında emekli olmasına rağmen Karatepe’deki ve Ergani-Çayönü’ndeki çalışmalarına, Karatepe Açık Hava Müzesi ve Milli Park Geliştirme Projelerine devam etmiştir. Çok sayıda yayını ve ödülü bulunan Halet Çambel birçok uluslararası akademi ve meslek kuruluşunda yer almıştır.

Mimar, şair ve gazeteci Nail Çakırhan ile evlenen Halet Çambel, 12 Ocak 2014’te vefat etmiştir.

Sevebilirsin...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir